Seks Bağımlılığı

Seks bağımlılığı nedir?

Seks bağımlılığı bireyin cinsel davranışlar yoluyla duygularıyla başa çıkma ya da yaşamsal streslerin üstesinden gelme biçimidir. Cinsel davranışlar doğal bir haz kaynağı olmakla birlikte bağımlılığa dönüştüğünde kişi tarafından durdurulamaz bir hal alır ve yaşamının birçok alanında problem yaratmaya başlar. Seks bağımlısı kişi cinsel davranış ya da fantezilerinin peşinde çok fazla zaman harcar ve seçimlerini bağımlılığının ekseninde yapar hale gelir.

Cinsel davranışlar doğal olarak beynimizde endorfin vb. çeşitli beyin kimyasalların salgılanmasını sağlayarak haz duygusu yaratır. Bağımlılıktan söz ettiğimizde ise biyolojik süreçlerin devreye girdiği takıntılı bir hastalık durumu söz konusudur. Kişi cinsel davranışın doğal bir sonucu olan haz duygusunu mevcut yaşamsal sorunlarının üstesinden gelebilmek için bir tür kaçınma yöntemi olarak kullanır. Bu hazzı yaşayabilmek için mevcut bağlamın şartlarına ve risk faktörlerine bakmaksızın cinsel davranışları sürdürür.

Seks bağımlısı mısınız?

Aşağıdaki belirtilerden bazılarını yaşıyorsanız, seks bağımlısı olabilirsiniz:

Cinsel davranışlar söz konusunda zaafiyet hissediyor ve seks konusunda kontrolünüzü yitirdiğinizi düşünüyorsanız,

Cinsel davranışlara dönük seçimleriniz yaşamınızı yönetmenizi zorlaştırıyorsa

Cinsel eylemlerinize dair utanç, suçluluk hatta zaman zaman kendinden iğrenme duyguları hissediyorsanız,

Değişmek için kendinize ya da partnerinize sözler veriyor ama bir türlü yerine getiremiyorsanız

Seksle olan meşguliyetiniz bir tür alışkanlığa hatta ritüele dönüştüyse.

Seks bağımlılığı farklı biçimlerde de karşımıza çıkabilir:

Pornografi-  Sanal Seks/ Telefonda Seks- Mastürbasyon Bağımlılığı:

Seks bağımlılığının alt kümesi olan ve bir arada görülebilen bu bağımlılık türleri kişinin aktif cinsel yaşamı olsun olmasın kişinin hayatını olumsuz yönde etkileyen ve aşırıya kaçan porno izleme, mastürbasyon yapma ve sanal seks/telefonda seks vb. bir dizi davranışı ifade eder. Buradaki “aşırı” tanımı, davranışın kişinin ya da bir başkasının yaşamının bazı yönleri üzerinde olumsuz etkiye sahip olmaya başladığı noktadır.

Aşırıya kaçan porno izleme ya da sanal seks/telefonda seks davranışı, normal günlük davranışları yürütme veya sorumlulukları yerine getirmede aksaklıklara sebep olur. Porno izlemek ya da pornonun daha uyarıcı türlerini bulmak için daha fazla zaman harcamak hep biraz daha fazla uyarılma hedefiyle günden güne artış gösterir. Benzer şekilde paralı ya da parasız olarak sanal seks/telefonda seks yapma sonucu kişinin toleransı gelişir. Bu da kişiyi gitgide daha farklı ve ekstrem kişiler ya da uyarıcılara daha uzun zaman maruz kalmaya ihtiyaç duyar hale getirir.

Porno izlemediğinde ya da sanal seks/telefonda seks yapmadığında kişi boşluk hissi, huzursuzluk, gerginlik ve sıkıntı gibi duygular hissetmeye başlar.

Ciddi bedelleri olmasına rağmen (örneğin, ilişki ya da iş yaşamında sorunlar, maddi kayıplar ya da özel bilgilerin güvenliğine dair sorunlar) kişinin kendini durduramadığı görülür.

Porno izlemeye ya da sanal seks/telefonda sekse eşlik eden kompülsif mastürbasyon davranışı görülür. Mastürbasyon miktarının artmasıyla birlikte cinsel uyarılma eşiği yükselerek partnerle yapılan aktif cinsel yaşamdan yeterince keyif alamama, cinsel işlev bozuklukları ve erken boşalma gibi fiziksel sorunlar yaşanabilir. Bununla birlikte cinsel bölgelerde yaralanmalar da sıklıkla görülebilmektedir.

Yalnızca fiziksel değil partnerlerle romantik ilişkide ya da cinsel davranışta da nahoş değişimler oluşabilir (seks sırasında daha agresif ve baskın bir tutuma eşlik eden duygusal olarak kopukluk hali gibi).

Ruhsal olarak daha yüksek hissetmek veya anksiyete ya da depresif duygu durumu gibi gibi tatsız duyguları baskılamak için bir yol olarak porno izleme ya da sanal seks/telefonda seks davranışı sıklıkla görülür.

Bağımlı olmadan pornografi- telefonda seks/sanal seks sağlıklı mıdır?

Bazı uzmanlar hangi derecede olursa olsun porno izlemenin kişinin yaşamı üzerinde olumsuz etkileri olacağını iddia ederken; bazı uzmanlarsa porno izlemenin sağlıklı dozları ve çeşitleri olduğunu ve cinsel yaşamı renklendirdiğini ifade etmektedir. Benzer durum sanal seks/telefonda seks için de geçerlidir. Bağımlılık alanı uzmanları olarak bizlerin devreye girdiği nokta kişisel mitler, inançlar ya da değer yargılarından bağımsız biçimde kişinin yaşamı üzerinde mevcut davranışın olumsuz etkilerinin yaşanıp yaşanmadığıdır. Sorun, cinsel zevkin aşırı dürtüsel olmasıyla, diğer aktivitelere göre daha fazla aranan bir hale gelmesiyle ve kaos yaratmaya başlamasıyla oluşur.

Seks bağımlıları yaşadığı durumu nasıl değerlendirir?

Tüm bağımlılıklarda olduğu gibi seks bağımlılığında da hastalığını inkar etme çok temel bir savunma mekanzimasıdır. İnkar genellikle mevcut durumu farklı biçimde açıklamaya çalışma ya da durumu hafifletmeye çalışma biçiminde görülebilir:

“Son bir seferden birşey olmaz.”

“Seks tamamen hayvani bir güdü, duygularla ne ilgisi var.”

“Herkes seksten hoşlanır, ben sadece biraz daha fazla keyif alıyorum”

“Partnerin de bunu istedi”

“Partnerim bunu hak etti”.

“Evliliğimi devam ettirebilmek için başkalarıyla olup daha çok sesk yapmak zorundayım.”

“Kimse beni tatmin edemez, doğam bu, benim suçum değil”

“Online olarak yazışıyoruz, hastalık riski yok, aktif bir seks hayatım yok ne sorun olabilir ki?

Seks bağımlılığının duygusal yansımaları

Seks bağımlısı birçok kişinin sağlıklı sınırları yoktur. Terk edilmeye dair korkular duyabilir, sağlıklı olmayan ilişkileri yürütme eğilimi gösterebilir ya da ilişkiden ilişkiye atlayabilir. Seks bağımlılarının partnerlerine yabancılaşmış ve izole bir yaşam sürdükleri görülebilmektedir. Partnerlerinin ihtiyaçları karşısında genellikle duyarsız hatta zaman zaman aşağılayıcı bir tutum sergileyebilir. Özellikle cinsel davranışlar herhangi bir gerekçe ile sürdürülemediğinde depresif bir duygudurum ya da yoğun bir öfke görülebilir. Seks bağımlıları yalnız kaldığında boşluk hissi ya da eksiklik duygusu yaşayabilmektedir. Uygun olmayan cinsel davranışların akabinde duyulan suçluluk, takıntılı cinsel davranıştan uzaklaştırmak yerine bu duyguyla başa çıkabilmek için de kişiyi bağımlılığını sürdürmeye iter.

Seks bağımlısının eşi ya da partneri genellikle ne hisseder?

Seks bağımlılarının partnerlerinin hissettiği en yaygın duygu yalnızlıktır. Birlikteliği dair birçok ihtiyaçları karşılanmadığından yalnızlık duyguları artarak bir süre sonra yoğun bir mutsuzluğa dönüşür. Ne yaparlarsa yapsınlar karşı tarafı bir türlü tam olarak tatmin edememenin getirdiği çaresizlik ve yetersizlik duyguları yoğun biçimde görülebilir. İlişkideki karşılanmayan ihtiyaçları zaman zaman öfkeye dönüşebilir.

Seks bağımlılığı tedavi edilebilir mi?

Evet. Seks bağımlılığının tedavisinde psikoterapi; bağımlı kişinin duygusal, ilişkisel, cinsel, maddi ve manevi birçok yaşam alanın yeniden yapılandırılmasını içeren uzun soluklu bir süreçtir. Riskli davranışları önleme, kişisel sınırların yeniden belirlenmesi ve cinsel yaşamın doyum verecek şekilde düzenlenmesi gibi birçok çalışma yapılır. Danışanın durumuna göre bir psikiyatrist gözeteminde ilaç tedavisi de psikoterapiye eşlik edecek biçimde yürütülebilir.

Partnerler yardım alabilir mi?

Evet. Bağımlı olan kişi bağımlılığını inkar halinde hiçbir yardımı kabul etmediğinde dahi partneri bu süreci daha sağlıklı yönetebilmek için yardım alabilir. Bununla birlikte kendi yaralarını iyileştirebilmek için de destek almak önemlidir. Bağımlı kişi hastalığının getirisi olarak sağlıklı ilişkiler kuramamakta, ilişkisine yatırım yapamamaktadır. Hal böyleyken, bu kadar tek taraflı bir ilişkiyi neden sürdürdüğü sorusunun cevabı partnerlerin kendi duygusal dünyasına dair birçok soruyu beraberinde getirir. Bağımlı kişiyle birlikteliğin getirisi olan öfke, kayıp, yalnızlık ve diğer birçok olumsuz duyguyla yıllardır başbaşa kalan kişi elbette bu süreçten olumsuz etkilenecektir. Bu duyguların ilişkileri sürse de bitse de terapötik olarak ele alınması yaşamın ilerleyen dönemlerinde yeniden sağlıklı ilişkiler kurabilmek açısından oldukça önemlidir.

Peki ya diğer aşırıya kaçan cinsel bozukluklar?

Seks bağımlılığından farklı olarak kişinin cinsel uyarımı sağlayabilmek için alışılmadık nesneler, eylemler ya da durumlar yoluyla yoğun cinsel dürtü, fantezi ve davranışlara tekrarlayıcı biçimde gereksinim duyması ile ortaya çıkan bozukluklara “parafili” adı verilir. Egzibisyonizm (teşhircilik), fetişizm (yalnızca belirli nesneler olmaksızın uyarılmama), frötterizm (sürtünmecilik), pedofili (küçük yaştaki çocuklara yönelik cinsel ilgi), mazoşizm (acı ve aşağılanma yoluyla uyarılma), sadizm (acı çektirerek ya da aşağılayarak uyarılabilme), voyörizm (röntgencilik), nekrofili (cesetlere yönelik cinsel ilgi), parsiyalizm (ayak fetişi vb. bedenin sadece bir bölümüne odaklanarak uyarılabilme), zoofili (hayvanlara yönelik cinsel ilgi) sıklıkla görülebilen bazılarıdır. Bu hastalıkların tedavisi seks bağımlılığının tedavisinden daha farklı ve çok boyutlu birçok bileşeni içerir. Bazen seks bağımlılığının ilerleyen evrelerinde daha fazla uyarılma için kişilerin değişken biçimde parafili türlerine yöneldiği görülebilir. Uygun tedavi ve uzman yönlendirmesi için lütfen bizimle irtibata geçin.

 

Email
Instagram
YouTube
LinkedIn
LinkedIn
Share